ប្រាសាទភ្នំដានៅតែឈរយ៉ាងរឹងមាំនៅខេត្ដតាកែវ

ប្រាសាទភ្នំដា គឺជាសំណង់ស្ថាបត្យកម្មសិល្បៈដំបូងបំផុតរបស់បុព្វបុរសខ្មែរ ដែលបានបន្សល់ទុកឲ្យកូនចៅជំនាន់ក្រោយ ជាសម្បត្ដិវប្បធម៌ដ៏មានតម្លៃ តាំងពីសម័យបុរាណរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ។ ប្រាសាទនេះត្រូវបានកសាងនៅលើកូនភ្នំតូចមួយ បែរមុខទៅទិសខាងជើង ធ្វើពីថ្មបាយក្រៀម ថ្មភក់ និងឥដ្ឋ នៅក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទរុទ្ទ្រវរ្ម័ន នាដើមសម័យចេនឡា សម្រាប់ឧទ្ទិសថ្វាយចំពោះលទ្ធិព្រហ្មញ្ញសាសនា តាមរចនាបទភ្នំដាដែលទទួលឥទ្ធិពលពីវប្បធម៌ឥណ្ឌាយ៉ាងច្រើនលើសលប់ ។

ប្រាសាទភ្នំដាទោះបីជាទទួលការបំផ្លិចបំផ្លាញអស់មួយផ្នែកធំយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏សព្វថ្ងៃនេះបានក្លាយទៅជារមណីយដ្ឋានវប្បធម៌ប្រវត្ដិសាស្ដ្រដ៏ពេញនិយមក្នុងកាទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរឲ្យទៅទស្សនាកម្សាន្ដនៅទីនោះ ក៏ដូចជាធ្វើការសិក្សាស្រាវជ្រាវស្វែងយល់ពីវប្បធម៌ អរិយធម៌ របស់ជាតិសាសន៍ខ្មែរតាំងពីសម័យបុរាណកាលមក ។

ប្រាសាទភ្នំដាមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិព្រែកតាផ ឃុំគោកធ្លក ស្រុកអង្គរបុរី ខេត្ដតាកែវ ដោយមានចម្ងាយ ២៤គីឡូម៉ែត្រ ពីទីរួមខេត្ដ និងមានចម្ងាយ១២០គីឡូម៉ែត្រ ពីទីក្រុងភ្នំពេញ ។ ដើម្បីទៅដល់ទីនោះ យើងត្រូវធ្វើដំណើរតាមផ្លូវជាតិរហូតដល់ផ្សារព្រៃល្វា ស្រុកព្រៃកប្បាស ហើយបត់ទៅខាងត្បូងរហូតដល់ទីប្រជុំជនស្រុកអង្គរបុរី ដែលមានចម្ងាយប្រមាណជា២២គីឡូម៉ែត្រ នោះយើងនឹងឃើញផ្លូវចូលទៅដល់ទីតាំងប្រាសាទភ្នំដា ដែលសង់លើកូនភ្នំតូចមួយបែរមុខទៅទិសខាងជើង ។

នៅចង្កេះភ្នំ មានរូងចំនួន ៥កន្លែង ដោយរូងនីមួយៗ មានលិង្គព្រះឥសូរ និងយោនីព្រះនាងឧមា ជាទីសក្ការៈសម្រាប់ឧទ្ទិសថ្វាយដល់លទ្ធិព្រហ្មញ្ញសាសនា ។ ប្រាសាទភ្នំដាមានរាងបួនជ្រុង ទំហំ ៤ម៉ែត្រការ៉េ និងមានកម្ពស់១៨ម៉ែត្រ មានទ្វារទាំង៤ទិស ដែលទ្វារបីជាទ្វារបញ្ឆោត និងទ្វារមួយទៀតបិទជិត ។ នៅខាងត្បូងឆៀងខាងលិចនៃប្រាសាទ មានប្រាសាទមួយទៀតបែរមុខទៅទិសខាងជើង មានទ្វារមួយ និងមានទំហំ៥,៥ម៉ែត្រ គុណនឹង ៥ម៉ែត្រ កម្ពស់ ៧ម៉ែត្រ ត្រូវបានកសាងឡើងនៅក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទភវរ្ម័នទី៦ នាដើមសម័យចេនឡា ។ សំណង់នេះយកតាមលំនាំឥណ្ឌា ហើយគេឲ្យឈ្មោះថា «អាស្រមមហាឥសី» ។

នៅសម័យក្រោយៗមកទៀត ពុទ្ធបរិស័ទខ្មែរ បាននាំគ្នាកសាងវត្ដមួយនៅខាងត្បូងប្រាសាទភ្នំដា ដោយដាក់ឈ្មោះថា «វត្ដភ្នំដា» ដើម្បីឲ្យពុទ្ធសាសនិកជនខ្មែរដែលនៅទីនោះទៅលេងនិងបានគោរពបូជាចំពោះព្រះពុទ្ធសាសនាផងដែរ ។ គេសង្កេតឃើញថា បច្ចុប្បន្ននេះភ្ញៀវទេសចរ ដែលទៅលេងកម្សាន្ដនៅទីនោះ ក៏ដូចជាក្រុមនិស្សិត អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវមានចំនួនកើនឡើងច្រើនជាងមុន ។ ចំពោះប្រវត្ដិនៃប្រាសាទភ្នំដា ក៏មានទាក់ទងនឹងរឿងនៅទីនោះដែរ ៕

ប្រាសាទភ្នំដានៅតែឈរយ៉ាងរឹងមាំនៅខេត្ដតាកែវ