អគ្គមេបញ្ជាការកងទ័ពអ៊ីរ៉ង់ Amir Hatami កំពុងពិនិត្យមើលផែនទីជាមួយមេទ័ពធំៗ ។ ថ្ងៃទី ២៣ មិថុនា២០២៥ via REUTERS - Iranian Army
មួយថ្ងៃបន្ទាប់ពីកងទ័ពអាមេរិក បានបើកការវាយប្រហារទៅលើទីតាំងនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់ សំណួរបានចោទសួរជាច្រើន ថាតើអ៊ីរ៉ង់ អាចនឹងឆ្លើយតបវិញដោយរបៀបណា។ ច្រកសមុទ្រអកម៉ូស ដែលជាផ្លូវដឹកជញ្ជូនដ៏សំខាន់មួយ នៃចរាចរណ៍ដឹកប្រេង អាចប្រឈមនឹងការបិទខ្ទប់ពីអ៊ីរ៉ង់ ហើយអាចធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ទីផ្សារប្រេង។ មូលដ្ឋានទ័ពរបស់អាមេរិកជាច្រើនទីតាំង នៅតំបន់ដើមបូព៌ា ក៏អាចជាផ្ទាំងស៊ីបរបស់អ៊ីរ៉ង់ដែរ។
នៅថ្ងៃចន្ទទី២៣មិថុនា អ៊ីរ៉ង់បានផ្ញើសារគំរាមទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិក ថានឹងទទួលរងនូវផលវិបាកដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ និងឈឺចាប់បំផុត ដោយសារតែទង្វើរបស់អាមេរិក បានវាយប្រហារមកលើទីតាំងនុយក្លេអ៊ែររបស់អ៊ីរ៉ង់។
នៅក្នុងវីដេអូ ផ្សាយដោយទូរទស្សន៍ជាតិអ៊ីរ៉ង់ លោក Ebrahim Zolfaghari អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពជាតិអ៊ីរ៉ង់ បានប្រកាសថា ទង្វើរបស់អាមេរិក បានមកបើកផ្លូវឲ្យអ៊ីរ៉ង់ អាចកំណត់កម្មវត្ថុផ្ទាំងស៊ីបវាយប្រហារដ៏ស្របច្បាប់ និងអាចធ្វើឲ្យសង្គ្រាមរាលដាលក្នុងតំបន់។ អ្នកនាំពាក្យអ៊ីរ៉ង់រូបនេះ បានគំរាមទុកមុនថា កងប្រយុទ្ធអ៊ីស្លាម នឹងបើកប្រតិបត្តិការវាយប្រហារ ជាមួយនឹងកម្លាំងខ្លាំងបំផុត វាយឆ្មក់មិនឲ្យដឹងមុន និងទៅលើទីតាំងគោលដៅចំៗបំផុត។
ចំណែកកាលពីល្ងាចថ្ងៃអាទិត្យវិញ លោក Ali Akbar Velayati ទីប្រឹក្សាពិសេសរបស់អាយ៉ាតូឡាអ៊ីរ៉ង់ បានប្រកាសថា ចាប់ពីពេលនេះទៅ គ្មានកន្លែងណានៅតំបន់ដើមបូព៌ា ដែលអាមេរិកអាចនៅសុខបានតទៅទៀតទេ។ ក្នុងន័យនេះ មន្ត្រីអ៊ីរ៉ង់ខាងលើ បានគំរាមទុកជាមុនថា អ៊ីរ៉ង់អាចនឹងបើកការវាយប្រហារ ទៅលើមូលដ្ឋានទ័ពរបស់អាមេរិក នៅតំបន់ដើមបូព៌ា។
សូមបញ្ជាក់ថា នៅតំបន់ដើមបូព៌ាជុំវិញអ៊ីរ៉ង់ គឺមានមូលដ្ឋានទ័ពអាមេរិកជាច្រើនទីតាំង។ ក្នុងនោះមានដូចជា មូលដ្ឋានកងទ័ពជើងទឹកអាមេរិកនៅបារ៉ែន ដែលមានបញ្ជាការដ្ឋានដ៏ធំមួយ និងនាវាចម្បាំង នាវាល្បាតធំៗជាច្រើនគ្រឿង។ នៅអ៊ីរ៉ាក់ បច្ចុប្បន្នមានទាហានអាមេរិកឈរជើងចំនួន ២៥០០នាក់ ដែលជាផ្នែកមួយនៃបេសកកម្មប្រយុទ្ធប្រឆាំងក្រុមជីហាតអង្គការរដ្ឋអ៊ីស្លាម។ នៅកូវ៉ែត ក្រៅពីមានមូលដ្ឋានទ័ពអាកាស Ali al Salem កងទ័ពអាមេរិក មានទីបញ្ជាការកងទ័ពជើងគោក ព្រមទាំងមានឃ្លាំងស្តុកសម្ភារៈ និងគ្រឿងសព្វាវុធដ៏ច្រើនសន្ធឹកផង។ នៅកាតាវិញ មូលដ្ឋានទ័ពអាកាស Al-Udeid ជាមួយនឹងយន្តហោះចម្បាំង យន្តហោះស៊ើបការណ៍ យន្តហោះផ្គត់ផ្គង់ និងយន្តហោះជម្លៀសកងកម្លាំងជាដើម។ល។ រីឯនៅអេមីរ៉ាត អារ៉ាប់រួមវិញ អាមេរិកមានយន្តហោះចម្បាំង១០គ្រឿង ប្រចាំការនៅមូលដ្ឋានទ័ពអាកាស al-Dhafra ព្រមជាមួយនឹងដ្រូនទំនើបប្រភេទ MQ-9 Reapers ជាច្រើនគ្រឿងថែមទៀត។
ដោយឡែក ការព្រួយបារម្ភធំមួយទៀតនោះ គឺចរាចរណ៍ដឹកប្រេងនៅច្រកសមុទ្រអកម៉ូស ស្ថិតនៅខាងត្បូងអ៊ីរ៉ង់។ អ៊ីរ៉ង់អាចនឹងសម្រេចបិទខ្ទប់ច្រកសមុទ្រនេះ ហើយអាចវាយប្រហារទៅលើនាវាដឹកប្រេងណា ដែលហ៊ានបើកឆ្លងកាត់។ ១ភាគ៥នៃប្រេងឆៅទូតាំងពិភពលោក គេត្រូវដឹកចេញតាមច្រកនេះ។ យ៉ាងណាមិញ លោក Marco Rubio រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាមេរិក បានប្រកាសអំពាវនាវកាលពីថ្ងៃអាទិត្យ ប្រាប់ឲ្យចិនត្រូវតែចូលរួមនិយាយជាមួយអ៊ីរ៉ង់ ថាមិនត្រូវបិទច្រកសមុទ្រអកម៉ូសជាដាច់ខាត។ សហរដ្ឋអាមេរិកដឹងថា ចិនទិញប្រេងពីអ៊ីរ៉ង់ក្នុងទំហំដ៏ច្រើនសន្ធឹក ដូច្នេះសម្តីរបស់ចិនអាចមានទម្ងន់ធ្វើឲ្យអ៊ីរ៉ង់ពិចារណា។
សូមបញ្ជាក់ថា កណ្តាលអាធ្រាត្រឈានចូលថ្ងៃអាទិត្យទី២២មិថុនា កងទ័ពអាមេរិកបានបើកប្រតិបត្តិការ ទម្លាក់គ្រាប់បែក ទៅលើទីតាំងនុយក្លេអែររបស់អ៊ីរ៉ង់ ចំនួន៣ទីតាំង គឺស្ថានីយ៍ចម្រើនធាតុអ៊ុយរ៉ានីញ៉ូម Fordo ស្ថានីយ៍នុយក្លេអ៊ែរNatanz និងស្ថានីយ៍Ispahan។ លោកដូណាល់ ត្រាំ បានធ្វើសន្និសីទកាសែត អះអាងថា ទីតាំងនុយក្លេអ៊ែរធំៗទាំង៣របស់អ៊ីរ៉ង់ ត្រូវបានកម្ទេចទាំងស្រុងហើយ។
តែយ៉ាងណាក៏ដោយ លោក Rafael Grossi នាយកទីភ្នាក់ងារថាមពលបរមាណូអន្តរជាតិ AIEA បានលើកឡើងថា សម្រាប់ពេលនេះ គេមិនទាន់អាចអះអាងអ្វីបានទេ ទាក់ទិននឹងទំហំនៃការខូចខាតស្ថានីយ៍នុយក្លេអ៊ែរអ៊ីរ៉ង់។ លោក Rafael Grossi បានអំពាវនាវសុំឲ្យអ៊ីរ៉ង់ បើកផ្លូវឲ្យអ្នកជំនាញAIEA អាចចូលទៅពិនិត្យមើលជាក់ស្តែង ជាពិសេសគឺពិនិត្យមើល កន្លែងស្តុកសារធាតុអ៊ុយរ៉ានីញ៉ូមចម្រើនដល់៦០% ដែលអ៊ីរ៉ង់មានប្រមាណ៤០០គីឡូក្រាម។
ដោយឡែក នៅព្រឹកថ្ងៃចន្ទ កងទ័ពអ៊ីស្រាអែលបានអះអាងថា គេបានបាញ់ប្លោងគ្រាប់បន្ថែមទៀត ទៅលើស្ថានីយ៍នុយក្លេអ៊ែរ Fordo ដែលជាស្ថានីយ៍ស្ថិតក្នុងជម្រៅថ្មភ្នំប្រមាណ៨០ម៉ែត្រ ហើយដែលគេត្រូវការគ្រាប់បែក GBU-57 របស់អាមេរិកដើម្បីបើកផ្លូវ ចូលទៅបំផ្ទុះឲ្យបានជ្រៅ។ កងទ័ពអ៊ីស្រាអែលបញ្ជាក់ឲ្យដឹងដែរថា យប់ថ្ងៃអាទិត្យឈានចូលថ្ងៃចន្ទ គេបានវាយប្រហារទៅលើទីតាំងយោធា Kermanshah ស្ថិតនៅខាងលិចអ៊ីរ៉ង់៕


